Binnenlands Bestuur

Een slankere, transparantere overheid met sterke lokale besturen, dat is de doelstelling van Liesbeth Homans. Ze neemt daarbij maatregelen om de gemeenten en steden meer vertrouwen en verantwoordelijkheid te geven en hun bestuurskracht te vergroten. Een greep uit de belangrijkste realisaties:

 

Afslanking provincies: minder bevoegdheden en minder politieke mandaten

Minder mandaten en minder bevoegdheden. Dat is de kern van de hervorming van de provincies. Vanaf 1 januari 2018 gaan de vijf Vlaamse provincies zich enkel nog concentreren op hun grondgebonden bevoegdheden waaronder Ruimtelijke Planning, Toerisme en Provinciedomeinen en vallen de persoonsgebonden bevoegdheden zoals Cultuur, Jeugd, Welzijn en Sport weg. De middelen, het personeel en de infrastructuur daarvoor gaan over naar de lokale besturen of de Vlaamse overheid. Minder bevoegdheden betekent ook minder politici. Daarom werd het aantal provincieraadsleden gehalveerd van 350 naar 175, en zullen er vanaf eind 2018 niet langer zes maar nog vier gedeputeerden in elke provincie zijn. Het decreet dat de bevoegdheden van de provincies afslankt werd al gestemd in het Vlaams Parlement en de overheveling van bevoegdheden is volop bezig.

 

Integratie van OCMW en gemeente in één lokaal bestuur voor een sterk lokaal sociaal beleid

In Vlaanderen werken de lokale besturen al langer aan een betere samenwerking tussen gemeente en OCMW. Met het Decreet Lokaal Bestuur  realiseert Liesbeth Homans de integratie tussen gemeente en OCWM tot één lokaal bestuur. In één raad worden de strategische beleidslijnen uitgezet. Door te werken met één ambtelijke leiding in één organigram kunnen de lokale besturen een efficiënte organisatie uitbouwen. De dienstverlening wordt op deze manier ook toegankelijker en meer laagdrempelig omdat het stigma dat vroeger voor sommigen nog op het OCMW kleefde, wordt vermeden. Deze hervorming zorgt bovendien voor een vermindering van minstens 925 politieke mandaten.

 

Vrijwillige fusies van gemeenten voor een efficiëntere en meer klantvriendelijke dienstverlening

Om een efficiënte en klantvriendelijke dienstverlening uit te kunnen bouwen, is voldoende schaalgrootte een belangrijke voorwaarde. Daarom werkte Liesbeth Homans een pakket aan maatregelen uit dat gemeenten stimuleert om in een vrijwillige fusie te stappen. Zo legde ze een kaderdecreet voor aan het Vlaams Parlement dat een duidelijk en rechtszeker kader biedt voor die gemeenten die de stap naar een fusie wensen te zetten. Een schuldovername tot 20 miljoen euro per fusie geeft gemeenten bovendien een duwtje in de rug. Voor al hun praktische vragen bij een fusieoperatie worden gemeenten ook goed ondersteund door het Agentschap Binnenlands Bestuur. Hoewel het woord ‘fusie’ jarenlang een taboe was in Vlaanderen, levert het beleid van Liesbeth Homans resultaat op: er zijn al vier gemeenten die een principiële beslissing tot fusie genomen hebben: Kruishoutem en Zingem in Oost-Vlaanderen en Meeuwen-Gruitrode en Opglabbeek in Limburg.

 

Minder betutteling en meer autonomie voor de lokale besturen

Om lokale besturen meer ruimte te geven een beleid op maat van de eigen gemeente te voeren, zette Liesbeth Homans het mes in allerhande plan- en rapporteringsverplichtingen en overbodige detailregels die door de Vlaamse overheid werd opgelegd. In overleg met de lokale besturen (in de ‘paritaire commissie decentralisatie’) werd de beleidsruimte voor de gemeenten in tal van beleidsdomeinen uitgebreid. Zo hebben de gemeenten, bijvoorbeeld, nu meer mogelijkheden om een personeelsbeleid op maat van de eigen organisatie te voeren en is het beleid inzake leegstaande woningen een volledige autonome lokale bevoegdheid geworden. Vlaamse regels, over bijvoorbeeld ambulante handel en de organisatie van markten, werden drastisch versoepeld.

Naast minder regels, is er voor bijna een half miljard euro aan financiële middelen aan de lokale besturen toevertrouwd zonder dat de gemeenten hierover verantwoording moeten afleggen aan de Vlaamse regering. Deze middelen komen bovenop de 3,2 miljoen euro uit het Gemeentefonds. Ze beslissen dus zelf waaraan en op welke manier ze deze middelen besteden. Zo werden de subsidies in de sectoren cultuur, jeugd, sport, ontwikkelingssamenwerking, onderwijsbeleid, integratie en kinderarmoede, goed voor meer dan 130 miljoen euro, ingekanteld in het Gemeentefonds. Ook de financiering die lokale besturen voor de GESCO’s kregen, zo’n 332 miljoen, kunnen de lokale besturen voortaan voorwaardenvrij besteden.

 

De Vlaamse centrumsteden ondersteunen in hun ontwikkeling tot Smart Cities

Liesbeth Homans versterkt de centrumsteden in hun ontwikkeling tot ‘smart cities’. Ten eerste stimuleert ze via de jaarlijkse ‘Slim in de stad’ -prijs de 13 Vlaamse centrumsteden om toekomstgericht na te denken over hoe technologie (het zogenaamde ‘Internet of Things’) ons kan helpen om stedelijke uitdagingen aan te pakken. Dit kan gaan van het tegengaan van file- en parkeerproblemen over het energie-efficiënter aanwenden van straatverlichting tot het automatiseren van de afvalophaling. Ten tweede trok de minister 1 miljoen euro uit voor het opstarten van het Smart Flanders-programma. Met dit programma wordt gewerkt aan een overkoepelende Vlaamse ‘Slimme Regio-strategie’. Zo moet niet elke centrumstad op zijn eentje het warm water uitvinden, maar worden de steden onder impuls van imec, het toonaangevende onderzoekscentrum rond micro- en nanotechnologie, samengebracht om gezamenlijk hun smart city-beleid uit te stippelen.

 

 

Klik hier voor de volledige beleidsnota Binnenlands Bestuur en Stedenbeleid. 

Nieuws over dit onderwerp

Nieuwe maatregelen rond intergemeentelijke samenwerking opgenomen in decreet Lokaal Bestuur

Vlaams minister van Binnenlands Bestuur Liesbeth Homans (N-VA) is tevreden dat het decreet Lokaal Bestuur vandaag voor de 2de keer door de Vlaamse regering werd goedgekeurd. “De principes die …

Minister Homans vernietigt taalregister van de faciliteitengemeenten

Vlaams minister van Binnenlands Bestuur Liesbeth Homans (N-VA) vernietigt de beslissingen van de faciliteitengemeenten over het aanleggen van een taalregister. “Deze beslissingen zijn in strijd met …

Raad van State geeft minister Homans gelijk: Damien Thiéry kan deze legislatuur geen burgemeester worden van Linkebeek

De Raad van State bevestigt de weigering van Vlaams minister van Binnenlands Bestuur Liesbeth Homans (N-VA) om Damien Thiéry te benoemen tot burgemeester van de gemeente van Linkebeek. “Het is …